"Koncesja spowodowała niezadowolenie w społeczeństwie irańskim. Jeśli chodzi o reakcję międzynarodową na układ koncesyjny, to decydujące znaczenie miało stanowisko carskiej Rosji. Rząd rosyjski był oburzony na ten akt szacha. Koncesja Reutera mogła przyprawić burżuazję rosyjską, zainteresowaną handlem z Persją, o ogromne straty. „Handel nasz zarówno na pograniczu Kaukazu, jak i na Morzu Kaspijskim nieuchronnie odczuje wpływ tego kroku"33 — stwierdzało Ministerstwo Spraw Zagranicznych w swoim memorandum, mając na uwadze zamierzone przekazanie perskich komór celnych w ręce angielskie. Skonstatowawszy wszystkie te ponure perspektywy, carskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych zaczęło przemyśliwać, jak tu nie dopuścić do wykonania kontraktu o koncesji. Rozważano np. pomysł przeszkodzenia w dostawie do Resztu sprzętu i materiałów koniecznych do budowy kolei żelaznej. Dostarczyć je tam bez specjalnych trudności transportowych można było tylko przez terytorium rosyjskie S4. Na wiosnę 1873 r. szach udał się w podróż po Europie i w maju odwiedził Petersburg, gdzie Gorczakow oświadczył mu, że rząd rosyjski jest zdumiony, iż szach zdecydował się ratyfikować taki układ koncesyjny. Gorczakow powiedział szachowi wręcz, że akt ten skompromitował go, naruszył jego autorytet i poniżył godność monarchy. Rząd rosyjski po prostu nie może pojąć, dlaczego szach zgodził się na taki układ. Gorczakow dał Nasir ad-Dinowi do zrozumienia, że czekają go komplikacje z Rosją, gdyby układ koncesyjny pozostał w mocy. "
Tekst zaczerpnięty z "Historia dyplomacji 1871-1914" wyd. Książka i Wiedza; rok 1972
